Sergi Kataloğu

Vehbi Koç Vakfı Sadberk Hanım Müzesi'nde 27 Kasım 2008-11 Ocak 2009 tarihleri arasında “Sarayın Terzisi: M. Palma – D. Lena – P. Parma” konulu sergi ziyarete açık kalmıştır.

Sergide kuruluşuyla ilgili ilk bilgiye 1868 Osmanlı ticari yıllığı kayıtlarında rastlanan ve Pera'da saray terzisi olarak faaliyet gösteren M. Palma – D. Lena – P. Parma terzi atölyesine ait iki adet terzi defteri ile birlikte firmanın saray için diktiği giysiler, atölye malzemeleri, faturalar, fotoğraflar ve ilânlar yer almıştır. Atölyenin diktiği kıyafetlerde yer alan etiketlerden anlaşılacağı üzere atölye, Sultan II. Abdülhamid'in yaşadığı Yıldız Sarayı için çalışmıştır. Mevcut kayıt defterlerindeki siparişlerden atölyenin sadece giysi değil, aynı zamanda Saray tedarikçisi olarak da görev yaptığı anlaşılmaktadır.

Sergide yer almış olan ve firmaya ait olan defterlerden ilki, atölyenin kurucusu M. Palma ve çocuklarına ait olup 1897 – 1902 tarihlerini kapsamaktadır. İkinci defter ise atölyeye müdür olarak giren P. Parma'nın, firmaya sahip olduktan sonra başladığı ve faaliyetinin son bulduğu 1902 – 1923 tarihleri arasını kapsar. Parma atölyesinin saray ve zengin müşterileri için diktiği pantalon, ceket, yelek, pardesü gibi sivil giysiler son dönem Avrupa erkek modasını yansıtır. Sergide yer almış olan Sultan II. Abdülhamid ile çocukları şehzade Mehmed Abid Efendi ve şehzade Ahmed Nurettin Efendi'ye ait elbiseler bunlara örnektir. Parma atölyesinin diktiği, son sadrazam Tevfik Paşa'ya ait üniformalar, padişahların geleneksel olarak göreve atama sırasında yüksek devlet memurlarına vermeleri adet olan hil'atın yerini üniformanın aldığını göstermektedir. Sergide yer almış olan ve biri Mahmud Muhtar Paşa'ya ait askeri kıyafetler ise koyu lacivert renkte, yanları geniş kırmızı zeminli ceketleriyle tamamen Batı üniformalarının benzeridir.

Bu sergi ile tanıtılmaya çalışılmış olan Parma atölyesine ait terzi defterleri, Osmanlı Devleti'nin son yıllarındaki sosyal yaşantıya ışık tutması, bu dönemin İstanbullu elit beylerin modasını aksettirmesi bakımından son derece önemlidir.

...

TAILORS TO THE COURT M. Palma - D. Lena - P. Parma

27 November 2008 - 11 January 2009

The exhibition displayed the clothes, workshop tools, invoices, photographs and commercials advertisements belonging to the M. Palma – D. Lena – P. Parma Workshop, which according to the Ottoman Annual belonging to year 1868, was a registered company, operating in Pera as the Royal Tailor. It is evident from the labels on the garments the workshop has sawn; the company has worked for the Yıldız Palace, where Sultan Abdülhamid was the resident-in chief. According to the company’s business ledger, it is evident that they not only the company acted as the tailors but also were the suppliers of the Palace.

According to the ledgers that were on display at the exhibition, the company belonged to M. Palma & Sons and records included the period between 1897 and 1902. The second ledger, however, covered the period between 1902–1923, when M. Parma was employed as the Director of, and eventually the proprietor of the company and finally wound up the business. Parma workshop’s garments were made for the palace and the wealthy and the trousers, jackets, waistcoats, raincoats and suchlike civilian clothes reflected the late period European fashion. The exhibition included prime examples of this phenomenon in the form of various garments that belonged to Sultan Abdülhamid II., his sons; Prince Mehmed Abid and Prince Ahmed Nurettin. The uniforms that belonged to Tevfik Pasha, the latest Minister-in Chief, that were made by Parma workshop indicated that at the point of Sultan’s appointing the ministers the fashion has changed in favour of wearing uniforms instead of the traditional ornamented Kaftans [Khil’at]. Some of the exhibited dark navy jackets with broad scarlet stripes, such as the ones that belonged to Mahmud Muhtar Pasha were completely in line with the latest fashion of the European Uniforms.

With this exhibition, where works and records of Parma workshop were exhibited, was extremely significant in the sense that it has shed light to the latest period of the Ottoman State’s social life and the fashion of the Istanbul’s elite gentlemen.