Bu  eser, İstanbul Üniversitesi Eczacılık  Fakültesi Farmasötik Botanik Anabilim Dalı emekli öğretim üyesi Prof. Dr. Asuman  Baytop’un, Türkiye’de botanik eğitimi tarihi ve Türkiye florasının tarihçesi konularında yıllar süren araştırmalarının bir ürünüdür. Kitapta kırkbir makale yer almaktadır. Bunlar konularına göre sekiz  bölüm halinde sunulmuştur. “Seyahatnameler” başlıklı ilk  bölümde 16. yüzyıldan itibaren Doğu Akdeniz  yöresine gelerek Anadolu  ve civarındaki  ülkeleri gezmiş  olan  Orta Avrupalı  gezginler ve Anadolu  florası ile ilgili  yayınları ele  alınmıştır. Bu  bölümde tanıtılan gezginler şunlardır: P. Belon  (1517­1564), L. Rauwolff (1535­1596), O.G. de Busbecq (1522­1592), W. Quackelbeeen  (1527­1561), H.  Dernschwam (1494­1568), G.  Wheler (1650­ 1724), J. P. De Tournefort  (1656­1708) ve G.  A. Olivier (1756­1814). Bu  yabancı gezginlerin yanı sıra, Osmanlı seyyahı Evliya Çelebi’nin (17. yüzyıl) seyahatnamesi içinde bahsedilen bitkiler hakkında da iki makale bulunmaktadır. Eserin ikinci bölümünde Türkiye florasının tanınmasına önemli katkıları  olan üç botanistin (P. H.  Davis, A. H. Morath ve E. Boissier) çalışmaları ile ilgili yayınlara yer verilmiştir. Edinburgh Üniversitesi botanistlerinden  olan  P.H. Davis  (1918­1992), kendi topladığı örnekler ile  Türkiye örneklerini barındıran herbaryumlardan elde  ettiği malzemeye dayanarak, Türkiye florası ile ilgilenen her botanistin başvurduğu önemli bir kaynak eser (Flora of Turkey and  the  East Aegean Islands) hazırlamıştır. A. Huber­ Morath (1901­1990), Anadolu’ya gelerek zengin bir bitki  koleksiyonu  oluşturmuş  ve Davis’in  eserinde olmayan yeni türleri de bularak adlandırmıştır. E. Boissier (1965­1988) ise Yunanistan, Kırım ve Mısır’dan Türkistan’a kadar uzanan ve Türkiye’yi de içine alan bölgenin bitkilerini içeren beş  ciltlik büyük bir eserin (Flora Orientalis) yazarıdır. Üçüncü  bölümde Osmanlı döneminde modern botanik eğitiminin  başladığı Mekteb­i Tıbbiye­i Şahane’nin 1839  yılında İstanbul’da açılışından  1933  Üniversite Reformu’na kadar süren devrede, botanik eğitiminde  görev  almış  botanik öğretim üyelerinin yayın ve çalışmalarını tanıtan makaleler yer 140  almaktadır. Bu  dönemde botanik  dersleri  veren  başlıca öğretim üyeleri  şunlardır: Salih Efendi  (1816­1895), Mehmed  Ali Paşa (1837­1914), Esad  Şerefeddin Köprülü (1866­1942) ve Şerafeddin Tevfik Tertemiz (1879­1957). Kitabın dördüncü  bölümünde, Atatürk’ün gerçekleştirdiği 1933  Üniversite Reformu’nun ilk botanik öğretim üyelerinin bilimsel faaliyetleri ile ilgili makalelere yer verilmiştir. Bu  dönemde açılan İstanbul Üniversitesi Fen  Fakültesi’ne bağlı olarak kurulan biyoloji biriminde, Türkiye’deki botanik  eğitimini modernleştirme ve geliştirme görevini yürüten iki Alman biyolog (A. Heilbronn, 1885­1961  ve L. Brauner, 1898­1974) önemlidir. Bu  bölümde, bu  biyolog profesörler ile onların devresinde yetişmiş  bir Türk öğretim üyesinin  (Prof. Dr. N. Yakar, 1915­1997) çalışmaları tanıtılmıştır. Beşinci bölümde 1839­1998  yılları arasında Türkiye’de basılmış farmasötik botanik ders kitapları tanıtılmıştır. Bu kitaplardan ilki C.A. Bernard  tarafından yazılan ve İstanbul’da basılan 1842 tarihli Fransızca kitaptır. Élémens  de Botanique isimli bu kitap, Türk eczacılık öğretiminde kullanılan ilk botanik  ders kitabıdır. Ayrıca 1839­1960 yılları arasında İstanbul’da basılmış farmasötik  botanik ders  kitapları ile 1960’tan bugüne kadar Türkiye’de basılmış  diğer farmasötik botanik ders  kitapları da tanıtılmıştır. Altıncı  bölümde İstanbul  Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Farmasötik Botanik Anabilim Dalı’nda 1964­ 1998  yılları arasında uygulanan eğitim­öğretim faaliyetleri ile bilimsel  çalışmaları özetleyen bir tarihçe bulunmaktadır. Eserin yedinci  bölümünde İstanbul Üniversitesi Eczacılık  Fakültesi  Herbaryumu  ile  ilgili  yayınlar bir araya toplanmıştır. Bu  bölümün sonunda, İstanbul Üniversitesi Eczacılık Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Turhan  Baytop’un Türkiye’deki ilk herbaryum  ile ilgili makalesi de bulunmaktadır. Sekizinci bölümde ise konu  bakımından ilk yedi bölüm içine girmeyen  üç makale yer almaktadır. Bunlardan ilki  İstanbul florası üzerinde çalışmalar yapmış  olan G.V. Aznavur’un (1861­1920) bilimsel çalışmaları, ikincisi F.A. Shepard’ın (1856­1920) Türkiye bitkileri  koleksiyonu  ve Türkiye florasına katkıları, sonuncusu ise Osmanlı döneminde uçucu yağlar konusunda yapılmış yayınlar hakkındadır. Kitapta bulunan her makalenin ilk defa yayımlandığı yer, makale sonunda belirtilmiştir. Kitabın sonunda bir de özet vardır. Prof. Dr. Asuman Baytop’un  botanik tarihi ile  ilgili olarak bugüne kadar yaptığı çalışmaların bir arada toplandığı bu  eser, özellikle Türkiye botanik bilimine ilgi duyan araştırmacılar için önemli bir kaynaktır. Gaye Şahinbaş­Erginöz